Oyun Kartları

Yazı yazmayı seviyor olmam ve bunca yıl (1992’den beri ) Casino sektörünün içinde olmam bana bu “Dünyanın En Pahalı Zevki” olan işimle ilgili bir şeyler yazmamın da gerektiği yönünde doğal bir baskı yapıyor.Yazacaklarımdan ASLA  özendirme amacı gütmeyeceğimi belirtip sadece merak sahibi olanlara biraz bilgi aktarma amacı niyeti ile yazıyorum.Yazacaklarımda çeşitli kaynaklardan derlemeler de olacak kendi tecrübelerimden gelen fikirlerim de.

Hadi bakalım ,kolay gelsin !

Oyun kartlarının tarihçesi,VII. ve X. yy’da Çin’de ortaya çıktığı ve Marko Polo tarafından Avrupa’ya getirildiği şeklinde rivayet edilmektedir.
Simgelerin Tarot kartlarından türetildiği ve XIV.yy’da ise Fransa’da son şeklini aldığı ve kartlardaki kahramanlara, sembollere isimleri onların verdiği söylenmektedir.
Kupalar tarottaki kupalardan, Maçalar tarottaki Asalardan, Karolar tarottaki Tılsımlardan, sinekler ise tarottaki kılıçlardan gelmektedir.
Kartların sınıflandırılması konusu ise daha da entresan! O yıllarda Fransadaki sınıfsal ayrım çok katı dört sınıfa ayrılmıştı ve bu ayrım o kadar ileri boyuttaydı ki iskambil kağıtları bu sınıflara göre ayrılmıştı.İskambil kağıtlarındaki kupa, maça, karo ve sinek bu dört sınıfı temsil ediyordu.

KUPA  

Bir kalkanı andıran şekli ile asil sınıfı ve kiliseyi temsil ediyordu. Aslında kupa kartının şekli bir kalptir ve bunun için, kupaya Fransızlar Loeur, İngilizler ise Heart demektedirler.

MAÇA   ♠

Bir mızrağın ucunu çağrıştıran şekli ile orduyu temsil ediyordu.

KARO  

Fransadaki toprakları, şehirleri ve orta sınıfı, ticari deniz işletmelerinin eşkenar dörtken kiremitlerinden esinlenerek orta sınıfı temsil ediyordu.

SİNEK  ♣

Yonca yaprağına benzeyen şekli ile köylüyü temsil ediyordu.

Bugün batak, poker veya benzeri oyunlarda, kupanın en değerli, sineğin ise en değersiz kart olmasının nedeni işte bundan yüzyıllar önce gelen bu sınıflandırmadır.

 

                                   PAPAZLAR

Oyun kartlarında ki Papazların üzerindeki resimlerin tarihteki ünlü kişilerin isimlerini taşıdıkları rivayet edilmekte.Bunu görsel olarak aşağıdaki resimde anlatmaya çalıştım.
Maça Papazı: Davut’u
Kupa papazı: (Frank Kral’ı 742-814) Charlemange (Şarlken)
Sinek papazı: İskender’i
Karo papazı: Sezar’ı
Bazı ülkelerde oyun kartlarında değişik isim ve semboller kullanılmasına rağmen, en yaygın olanı Fransızların kullandıklarıdır. Fransızlar ‘maça’ şeklini mızrağa benzeterek ‘pique’ adını vermişlerdir. İngilizce’de ise aynı anlamdaki ‘spades'(♠) kelimesi kullanılmaktadır. Her ne kadar bir kalkanı andırdığı için asil sınıfı temsil ettiği ileri sürülse de ‘kupa’ klasik bir kalp şeklidir. Bu nedenle Fransızlar ona ‘coeur’, İngilizler ise ‘heart'() adını vermişlerdir
Tabii bu arada aslında orjinalinde bizim Papaz(K) olarak yorumladığımız kart King( Kral) , Kız (Q)ise Queen(Kraliçe) olarak tabir edilmektedir.
Birli, Papaz, Kız ve Oğlan Fransızcadan oyun dilimize As, Rua, Dam ve Vale olarak geçmiş.
Oyun kartlarına dikkatli bakanlar, karo papazının kollarının olmadığını bilirler.Bunun için birçok rivayet anlatılmakta, bunlardan biriside karo papazının kâğıt oyunlarında üstat olduğu ve bir gün oynanan oyunda iddia olarak ortaya kollarını koyduğu oyunu kaybedince kollarının kesildiği ve resimde yüzü utancından başka tarafa baktığı söylenmekte.
Bu karo papazının kollarının kesik olmasının Sezar ile adlandırılması bir çelişki olarak soru işareti bırakmakta. Sezarın hayatı ve kollarının kesik olmadığı biliniyor..
Karo( )için Fransızca’da kare anlamındaki ‘carreau’ kullanılırken İngilizler elmas anlamındaki ‘diamond’u tercih etmişlerdir. Bizim ‘sinek’ (♣) dediğimiz şekil ise çok açık üç yapraklı bir yoncadır. Fransızlar bu anlamdaki ‘trefle’ kelimesini kullanırlarken, İngilizler ‘club’ (kulüp) ismini kullanmışlardır.
Vale(J) veya Oğlan için ilk zamanlarda düzenbaz anlamına gelen ‘knave’ kelimesi kullanılırken, günümüzde ‘jack’ ismi kullanılmaktadır.

       Papazlar ve taşıdıkları rivayet edilen tarihi kişiler !

papazlar                        Resmi büyütmek için üstüne tıklayın !

 

Tarot ve oyun kartlarının zaman çizelgesi
X.YY – Çinliler oyun kartlarına sahiplerdi.
1370 – 1380’li yıllar – İsviçreli bir keşiş (John) kartlar hakkında yazı yazdı.
1392 – Fransız Kral VI. Charles 3 deste Tarot kartı hazırlattı.
1397 – Paris yönetmeliğine göre kartlarla iş günlerinde oyun oynanması yasaklandı.
XIV. YY– Kartlar Avrupa’da ortaya çıktılar.
1432 – Kartların Şeytan’ın işi olduğu ilan edildi.
XV. YY – Bu zamana kadar gelebilen sadece 3 deste kart kaldı ve bu kartlar Visconti Ailesi için yapılmış olan kartlardı.
1570’ler – Kumara ve tiyatroya karşı saldırı başladı ve bunların, insanlara, sahte Tanrılar yarattığı söylendi.

 

 

 

 

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: